Aktualności

Nie będzie strajku w prywatnych przedszkolach. Porozumienie w PBL tuż przed północą

4 min czytania

Fot. Magnific.com

Strajku w prywatnych przedszkolach nie będzie. We wtorek 29 września ok. 23:15, około 45 minut przed końcem mediacji, związki zawodowe Utdanningsforbundet, Fagforbundet i Delta porozumiały się z organizacją pracodawców PBL. Ok. 1 100 pracowników przedszkoli w 12 gminach – m.in. w Bergen, Stavanger, Trondheim i Tromsø – pracuje normalnie, a dzieci od środy chodzą do przedszkoli jak zwykle.

✅ Wynik mediacji
porozumienie
⏰ Kiedy
29.09, ok. 23:15
📈 Podwyżki
ramy 4,4%
🏫 Przedszkola
działają normalnie
✅
Aktualizacja, środa 30 wrześniaMediacje u państwowego mediatora (Riksmekleren) zakończyły się porozumieniem we wtorek późnym wieczorem. Strajku nie ma – przedszkola PBL działają normalnie. Jeśli Twoje przedszkole wysłało wcześniej ostrzeżenie o możliwym zamknięciu, jest ono nieaktualne.

Co ustalono?

Według związków zawodowych porozumienie obejmuje przede wszystkim płace i emerytury – czyli dwa punkty, o które toczył się spór:

📈
Podwyżki w ramach 4,4%
Ramy podwyżek wynoszą 4,4% – tyle samo co w przemyśle eksportowym (frontfaget) i sektorze gminnym. Według Utdanningsforbundet oznacza to realny wzrost płac.
🛡️
Emerytury bez cięć
Program emerytalny zostaje na obecnym poziomie. Związki podkreślają, że pracownicy nie muszą „płacić” za podwyżki gorszą emeryturą, jak początkowo proponowano.
🗓️
AFP dla roczników 1968–1970
Pracownicy urodzeni w latach 1968–1970, którzy nie kwalifikują się do AFP we wspólnym systemie, mają dostać dożywotnią emeryturę jak późniejsze roczniki. Strony mają to dopracować przed rozmowami płacowymi w 2027 roku.
👕
Odzież robocza i dokształcanie
Powstaje wspólna komisja w sprawie odzieży roboczej dla pracowników przedszkoli. Podniesiono też dodatek za dokształcanie (etter- og videreutdanning).

Gdzie groził strajk?

Według Fagforbundet bez porozumienia strajk objąłby od środy 78 przedszkoli zrzeszonych w PBL w 12 gminach:

📍
Bergen
📍
Bodø
📍
Kristiansand
📍
Molde
📍
Nittedal
📍
Sandefjord
📍
Sarpsborg
📍
Skien
📍
Stavanger
📍
Tromsø
📍
Trondheim
📍
Ullensaker

Do strajku miały też przystąpić pojedyncze osoby w Horten i Tønsberg. Związki wybrały konkretne placówki – nie wszystkie przedszkola PBL w tych miastach. Przedszkola gminne i inne prywatne placówki nie były objęte sporem.

O co chodziło w sporze?

Po stronie pracowników negocjowały wspólnie trzy związki: Utdanningsforbundet (ok. 600 członków miało strajkować), Fagforbundet i Delta. Pracodawców reprezentuje PBL (Private Barnehagers Landsforbund), do którego należy ok. 1 600 przedszkoli z ok. 29 000 pracowników.

💰
Wynagrodzenia i emerytury
Najtrudniejszy punkt. Według Fagforbundet PBL stawiało sprawę tak: podwyżki jak w innych branżach wymagałyby obniżenia składki emerytalnej. Związki odpowiadały, że nisko opłacani pracownicy nie mogą wybierać między płacą a emeryturą.
🏛️
Stanowisko PBL
PBL chciało porozumienia, ale podkreślało, że przedszkola muszą być w stanie za nie zapłacić. Zarzuca państwu, że nie finansuje w pełni kosztów emerytur – według ankiety PBL tylko 35% przedszkoli uważa obecne dotacje za wystarczające.
📋
Inne żądania
Dodatki za kwalifikacje, zasady dotyczące pleiepenger, czas pracy dyrektorów na zadania kierownicze i odzież robocza.
⚖️
Mediator
Mediacje prowadził Riksmekleren, państwowy mediator. Trwały dwa dni – od poniedziałku 28 do wtorku 29 września.

Co to oznacza dla rodziców?

Na razie nic – przedszkola działają normalnie. Warto jednak wiedzieć, jakie prawa mają rodzice, gdy przedszkole zamknie strajk. Spory płacowe w przedszkolach wracają co roku.

Rodzic pracuje na laptopie przy stole w kuchni, obok dziecko bawi się drewnianymi zabawkami
Fot. Magnific.com
⚠️
Na przyszłość: strajk nie daje prawa do wolnego ani do pieniędzy z NAVGdy przedszkole jest zamknięte z powodu strajku, przepisy nie dają rodzicom prawa do wolnego w pracy. Nie można też wykorzystać dni opieki nad chorym dzieckiem (omsorgsdager) ani dostać omsorgspenger z NAV – te przysługują przy chorobie dziecka, nie przy strajku.

Gdyby w przyszłości doszło do strajku

Sprawdź, czy Twoje przedszkole strajkuje
Przedszkole powinno poinformować rodziców – przez aplikację, e-mail albo SMS. Listy placówek publikują też związki (Fagforbundet, Utdanningsforbundet, Delta).
Porozmawiaj z pracodawcą
Możliwe rozwiązania: praca zdalna, urlop, odbiór nadgodzin (avspasering) albo bezpłatne wolne – wszystko do uzgodnienia. Część firm ma w układach zbiorowych krótkie płatne zwolnienia, ale zwykle nie obejmują one strajku w przedszkolu.
Zorganizuj opiekę
Rodzina, znajomi, zmiana dyżurów z drugim rodzicem. Strajk w przedszkolach może potrwać kilka dni albo dłużej.
Zapytaj o zwrot opłaty
W przedszkolach gminnych przy strajku zwykle zwraca się opłatę rodziców za dni, w które dziecko nie mogło przyjść. W przedszkolach prywatnych zasady ustala właściciel placówki – zapytaj swoje przedszkole, jak rozliczy dni strajku.

Więcej o tym, jak działają przedszkola w Norwegii, opłaty i prawa rodziców, przeczytasz w poradniku Przedszkole (barnehage) w Norwegii. O wcześniejszych strajkach pisaliśmy przy strajku kolei we wrześniu.

Co dalej?

28.09Początek mediacji u państwowego mediatora (Riksmekleren).
29.09, ok. 23:15Porozumienie ok. 45 minut przed końcem terminu. Strajku nie będzie.
30.09Przedszkola PBL działają normalnie.

Najczęściej zadawane pytania

PytanieOdpowiedź
Czy będzie strajk w przedszkolach PBL?Nie. Związki zawodowe i PBL porozumiały się we wtorek 29 września ok. 23:15, około 45 minut przed końcem mediacji. Przedszkola działają normalnie.
Co ustalono w porozumieniu w przedszkolach PBL?Ramy podwyżek wynoszą 4,4%, tyle co w przemyśle eksportowym i sektorze gminnym. Program emerytalny zostaje na obecnym poziomie. Strony mają też dopracować AFP dla roczników 1968–1970 i powołały komisję w sprawie odzieży roboczej.
W jakich miastach groził strajk?W 78 przedszkolach PBL w 12 gminach: Bergen, Bodø, Kristiansand, Molde, Nittedal, Sandefjord, Sarpsborg, Skien, Stavanger, Tromsø, Trondheim i Ullensaker (plus pojedyncze osoby w Horten i Tønsberg).
Kto negocjował w sporze w przedszkolach PBL?Po stronie pracowników wspólnie Utdanningsforbundet, Fagforbundet i Delta, po stronie pracodawców PBL (Private Barnehagers Landsforbund). Mediacje prowadził państwowy mediator Riksmekleren.
Czy przy strajku w przedszkolu mam prawo do wolnego albo omsorgspenger?Nie. Przepisy nie dają prawa do wolnego ani do omsorgspenger z NAV, gdy przedszkole jest zamknięte z powodu strajku. Trzeba uzgodnić rozwiązanie z pracodawcą, np. pracę zdalną, urlop lub odbiór nadgodzin.
Czy dostanę zwrot opłaty za przedszkole za dni strajku?W przedszkolach gminnych opłatę za dni strajku zwykle się zwraca. W przedszkolach prywatnych zasady ustala właściciel – warto zapytać swoje przedszkole.

Przydatne artykuły powiązane

Artykuł zaktualizowany 30 września 2026 r. po zakończeniu mediacji. Informacje o porozumieniu i przedszkolach, którym groził strajk, według związków zawodowych i NRK. Zdjęcia ilustracyjne: Magnific.com.

 ·  29 września 2026 · aktualizacja 30 września 2026